Temel Tanımlar
Yeni yapı: BYKHY’nin yürürlüğe girdiği tarihten sonra yapı ruhsatı alan yapı, bina, tesis ve işletme.
Mevcut yapı: BYKHY’nin yürürlüğe girmesinden önce yapı ruhsatı alınıp yapımı devam eden veya yapımı tamamlanan yapı, bina, tesis ve işletme.
2007 Öncesi Yapılarda Uygulama
A) 2002 Yönetmeliğinden Önce Ruhsatlı Yapılar
- 2002 yönetmeliğine uygun hale getirilmiş ise (itfaiyeden 2002–2007 yılları arasında uygunluk belgesi var ise): İlave tedbir gerekmez.
- 2002 yönetmeliğine uygun hale getirilmemişse: 2007 yönetmeliğine (Onuncu Kısım) uygun hale getirilmesi gerekir.
B) 2002–2007 Arası Ruhsatlı Yapılar
- 2002 yönetmeliğine uymak zorunludur. Uygunsa, esaslı tadilat veya kullanım amacı değişikliği olmadıkça ilave tedbir istenmez.
- 2002 yönetmeliğine uygun değilse 2007 yönetmeliğine uygun hale getirilmesi gerekir (malzeme tedarikinde sorun yaşayan binalar için 31.12.2025 tarihine kadar süre tanınmıştır).
C) 2007 Sonrası Ruhsatlı Yapılar
- Yeni yapı olduğundan 2007 yönetmeliğinin tüm hükümlerine uymak zorunludur.
- Uygun değilse İmar Kanununa göre işlem yapılır ve süre verilir.
Kullanım Amacı Değişikliği
Kullanım amacı değişen yapılar, yeni bina gibi değerlendirilir ve tüm güncel yönetmelik hükümleri uygulanır. Örneğin eski bir fabrikayı otele dönüştürmek, o yapıya yeni binalar kısmının tam olarak uygulanmasını gerektirir.
Esaslı Tadilat
Esaslı tadilatlarda kullanım amacı değişmiyorsa Onuncu Kısım (Mevcut Binalar) hükümleri uygulanır; yeni bina hükümleri değil.
Yapı Kayıt Belgesi Olan Yapılar
| Durum | Uygulama |
|---|---|
| Kısmen mevzuata aykırı yapılar (yasal belgesi olan bölümleri de var) | Belge tarihine göre mevcut veya yeni yapı sınıflandırması yapılabilir |
| Tamamında aykırılık olan yapılar | Yapı kayıt belgesi tarihine göre değerlendirme yapılır |
| Hiçbir belgesi olmayanlar (sadece işyeri ruhsatı var) | İlgili idare resmi bilgi verirse değerlendirme yapılabilir |
| Hiçbir belgesi olmayanlar | Ruhsat vermeye yetkili idareye durum bildirilir |
2026 Taslağındaki Değişiklikler
Taslak yönetmeliğe göre 2007 yönetmeliğine uygun olan mevcut yapılarda şu üç konu dışında ilave tedbir istenmeyecek:
- Elektrikli araç şarj sistemleri
- Güneş enerjisi sistemleri
- Mevcut konutlarda algılama ve uyarı sistemleri
Sıkça Sorulan Sorular
Ruhsat tarihi 2005 olan binam hangi yönetmeliğe tabi?
2002–2007 yılları arasında ruhsat almış yapılar mevcut yapı sayılır. 2002 yönetmeliğine uygunluğu kontrol edilmeli; uygunsa esaslı tadilat veya kullanım amacı değişikliği olmadıkça ilave tedbir istenmez.
Yapı kayıt belgesi olan kaçak yapılar nasıl değerlendiriliyor?
Yapının yapım yılını gösteren yasal belgesi yoksa yapı kayıt belgesi tarihi baz alınarak mevcut veya yeni bina sınıflandırması yapılır.
Depoyu ofise çevirirsem ne olur?
Kullanım amacı değişikliği yeni bina hükümlerinin uygulanmasını gerektirir. Bu durumda tüm güncel yönetmelik şartlarını sağlamanız zorunlu hale gelir.
1980’de inşa edilmiş binam için yangın raporu istenir mi?
Kullanım amacı değişmemiş ve esaslı tadilat yapılmamışsa Onuncu Kısım hükümleri uygulanır. Periyodik denetim kapsamında güncel yangın güvenlik raporu yine de istenebilir.